بعد از تصادف، سالم به‌نظر رسیدن سپر یا بدنه لزوماً به معنی سالم بودن قطعات پشت آن‌ها نیست. بعضی آسیب‌ها زیر پوسته سپر، اطراف سینی فن، نقاط اتصال بدنه یا زیر موتور پنهان می‌مانند و چند روز بعد با صدای اضافه، نشت مایع، افزایش دمای موتور یا ناهماهنگی قطعات خودشان را نشان می‌دهند.

این راهنما یک چک‌لیست کاربردی برای بررسی قطعات خودرو بعد از تصادف است. هدف آن تشخیص اولیه و آماده‌شدن برای مراجعه به صافکار یا مکانیک است؛ تشخیص قطعی قطعات ایمنی و سازه‌ای باید توسط متخصص انجام شود.

بلافاصله بعد از تصادف چه کارهایی انجام دهیم؟

اگر خودرو در محل امن قرار دارد، پیش از حرکت دوباره چند مورد را بررسی کنید:

• زیر خودرو اثری از نشت مایع دیده می‌شود یا نه؛
• چراغ هشدار دما، روغن، ترمز یا ایربگ روشن شده است یا نه؛
• چرخ‌ها، سپر یا قطعات آویزان با حرکت خودرو تداخل دارند یا نه؛
• فرمان غیرعادی، صدای شدید یا بوی سوخت وجود دارد یا نه؛
• کاپوت، درها و صندوق به‌درستی بسته می‌شوند یا نه.

در صورت مشاهده نشت سوخت، مشکل ترمز، افزایش دمای موتور، آسیب چرخ یا هر نشانه‌ای که حرکت را ناامن می‌کند، خودرو را روشن یا جابه‌جا نکنید و از امداد خودرو کمک بگیرید.

قطعات پنهان پشت سپر جلو

دیاق جلو و پایه‌های آن

دیاق پشت پوسته سپر قرار می‌گیرد و ممکن است در برخورد تغییر شکل دهد، حتی وقتی خود سپر آسیب زیادی نشان نمی‌دهد. کج شدن سپر، فاصله نامنظم میان سپر و چراغ، لق‌زدن یا هم‌راستا نبودن پیچ‌ها می‌تواند نشانه آسیب دیاق یا پایه‌های آن باشد.

پس از باز کردن سپر، دیاق باید از نظر خمیدگی، ترک، محل جوش، خوردگی و راستای نقاط اتصال بررسی شود. راهنمای علائم خرابی دیاق جلو خودرو نشانه‌های این قطعه را دقیق‌تر توضیح می‌دهد. اگر خودروی شما پراید ۱۱۱ است، پیش از هر سفارش باید شکل قطعه فعلی و اتصالات آن با مشخصات دیاق جلو پراید ۱۱۱ تطبیق داده شود.

سینی فن و مجموعه خنک‌کننده

در ضربه جلویی، فشار ممکن است از سپر و دیاق به سینی فن، فن، رادیاتور، کندانسور کولر یا پایه‌های آن‌ها منتقل شود. شکستگی سینی فن یا جابه‌جایی مجموعه می‌تواند باعث تماس پروانه فن با قاب، لرزش، صدای غیرعادی یا کاهش عملکرد خنک‌کاری شود.

پس از تصادف، روشن‌شدن فن، آزاد بودن حرکت پروانه، نبود ترک در قاب و پایه‌ها و فاصله مناسب مجموعه با قطعات اطراف باید کنترل شود. برای شناخت دقیق‌تر ساختار این بخش می‌توانید راهنمای جامع سینی فن پژو پارس را ببینید. صفحه سینی فن پژو پارس نیز نمونه‌ای از مشخصاتی است که پیش از انتخاب قطعه جایگزین باید با خودرو تطبیق داده شود.

رادیاتور، کندانسور و شلنگ‌ها

رادیاتور یا کندانسور ممکن است سوراخ نشده باشند اما بر اثر فشار خم شوند یا پایه‌هایشان بشکند. سطح مایع خنک‌کننده، وجود رطوبت یا رسوب رنگی اطراف اتصالات، تغییر شکل پره‌ها و سلامت شلنگ‌ها را بررسی کنید. بالا رفتن آمپر آب، کم‌شدن مایع خنک‌کننده یا عملکرد غیرعادی کولر بعد از برخورد نیازمند بررسی تخصصی است.

بعد از ضربه عقب چه قطعاتی باید کنترل شوند؟

در تصادف از عقب، فقط پوسته سپر و درِ صندوق مطرح نیستند. دیاق عقب، جاذب‌های ضربه، سینی کف صندوق، محل زاپاس، قفل صندوق، چراغ‌ها، دسته‌سیم‌ها و محل اتصال سپر می‌توانند آسیب ببینند.

کف صندوق را خالی کنید و زیر موکت را ببینید. چین‌خوردگی ورق، ورود آب، ناهماهنگی درِ صندوق، تغییر فاصله چراغ‌ها یا بسته‌نشدن صحیح صندوق از نشانه‌هایی است که باید جدی گرفته شود. اگر ضربه به نزدیکی باک یا مسیر سوخت رسیده، بررسی تعمیرکار ضروری است.

قطعات زیر خودرو را فراموش نکنید

سینی زیر موتور

عبور از روی مانع، برخورد از جلو یا کشیده‌شدن خودرو می‌تواند سینی زیر موتور و نقاط اتصال آن را بشکند. صدای برخورد یا لرزش زیر خودرو، آویزان شدن یک سمت سینی، شکستگی خارها و پیچ‌ها یا تماس قطعه با اجزای متحرک از نشانه‌های آسیب‌اند.

برای تشخیص اولیه، مقاله علائم خرابی سینی زیر موتور خودرو را بررسی کنید. نمونه صفحه سینی زیر موتور پژو ۲۰۶ نیز نشان می‌دهد که قطعه جایگزین باید دقیقاً بر اساس مدل خودرو و محل اتصالات انتخاب شود. مدل‌های موجود این گروه در دسته سینی زیر موتور قابل مقایسه‌اند.

کارتل، اگزوز و مسیرهای زیرین

وجود لکه تازه زیر خودرو را نادیده نگیرید. کارتل روغن، پوسته گیربکس، اگزوز، بست‌ها، شیلنگ‌ها و مسیرهای عبوری زیر بدنه ممکن است ضربه دیده باشند. نشتی روغن یا سوخت، صدای فلزی تازه و تماس اگزوز با کف خودرو نیاز به بررسی فوری دارد.

چرخ، فرمان و جلوبندی بعد از تصادف

اگر ضربه به چرخ، گلگیر یا گوشه خودرو وارد شده است، تایر، رینگ، کمک فنر، طبق، سیبک، سگدست، میل فرمان و اجزای مرتبط باید بررسی شوند. این نشانه‌ها می‌توانند از وجود مشکل خبر دهند:

• کشیدن خودرو به یک سمت؛
• کج ایستادن فرمان در مسیر مستقیم؛
• لرزش فرمان یا بدنه؛
• ساییدگی تایر با گلگیر یا قطعات اطراف؛
• صدای تق‌تق، کوبش یا سایش هنگام حرکت؛
• تغییر محسوس فاصله چرخ تا لبه گلگیر.

تنظیم فرمان به‌تنهایی همیشه مشکل را حل نمی‌کند؛ پیش از میزان فرمان باید سلامت قطعات و ابعاد مجموعه بررسی شود. قطعه خم‌شده یا ترک‌خورده نباید فقط با تنظیم ظاهری پنهان شود.

چراغ‌ها، سنسورها و تجهیزات برقی

چراغ جلو و عقب ممکن است روشن باشند اما پایه‌های آن‌ها شکسته باشد. لق بودن چراغ، بخارگرفتگی، فاصله نامنظم با بدنه یا تغییر زاویه نور را بررسی کنید. سنسورهای پارک، دوربین، سیم‌کشی داخل سپر، بوق و چراغ پلاک نیز ممکن است در برخورد آسیب ببینند.

اگر چراغ هشدار ایربگ روشن شده یا کیسه هوا و پیش‌کشنده کمربند فعال شده‌اند، پاک‌کردن خطا جای تعمیر اصولی را نمی‌گیرد. سیستم ایمنی باید با تجهیزات مناسب عیب‌یابی و قطعات آسیب‌دیده طبق نظر متخصص بررسی شوند.

فاصله‌های بدنه چه چیزی به ما می‌گویند؟

فاصله بین کاپوت، گلگیر، چراغ، سپر، درها و صندوق باید در دو سمت خودرو مقایسه شود. اختلاف تازه می‌تواند از جابه‌جایی پایه‌ها، خمیدگی قطعات داخلی یا تنظیم نبودن مجموعه خبر دهد. باز و بسته شدن سخت کاپوت یا در نیز فقط یک ایراد ظاهری نیست و ممکن است به قفل، لولا یا ساختار اطراف مربوط باشد.

بااین‌حال از روی فاصله ظاهری نمی‌توان درباره سلامت شاسی حکم قطعی داد. اندازه‌گیری نقاط مرجع و بررسی سازه باید در مرکز مجهز انجام شود.

تعمیر قطعه بهتر است یا تعویض آن؟

پاسخ به نوع قطعه، شدت آسیب، محل ترک یا خمیدگی و نقش آن در خودرو بستگی دارد. قطعات تزئینی یا بعضی پایه‌های کم‌خطر ممکن است قابل تعمیر باشند، اما درباره قطعات سازه‌ای، فرمان، تعلیق، ترمز و سیستم ایمنی تصمیم باید توسط متخصص گرفته شود.

در زمان انتخاب قطعه جایگزین، فقط ظاهر یا قیمت را معیار نگذارید. مدل، تیپ، سال ساخت، سمت نصب، نقاط اتصال و شماره فنی را تطبیق دهید. راهنمای انتخاب قطعه مناسب بر اساس مدل، تیپ و سال ساخت یک چک‌لیست کامل برای این مرحله ارائه می‌کند.

چک‌لیست تحویل خودرو پس از تعمیر تصادف

پس از تحویل، یک رانندگی آزمایشی کوتاه در مسیر امن انجام دهید و هر صدای تازه، کشیدن فرمان، لرزش یا تغییر دما را گزارش کنید. پیچ‌ها و اتصالاتی که طبق دستور تعمیرکار نیاز به بازبینی دارند نیز در زمان اعلام‌شده دوباره کنترل شوند.

سؤالات متداول

اگر سپر سالم باشد، باز هم ممکن است دیاق آسیب دیده باشد؟

بله. پوسته سپر می‌تواند تا حدی به شکل قبلی برگردد، در حالی که قطعه پشت آن خم شده یا پایه‌هایش آسیب دیده باشند.

بعد از تصادف سبک لازم است خودرو بررسی شود؟

شدت ظاهری همیشه میزان آسیب پنهان را نشان نمی‌دهد. اگر صدا، نشتی، چراغ هشدار، ناهماهنگی قطعات یا تغییر در فرمان و دما مشاهده می‌شود، بررسی ضروری است.

بالا رفتن آمپر آب بعد از ضربه جلو می‌تواند مرتبط باشد؟

بله؛ آسیب فن، سینی فن، رادیاتور، اتصالات یا نشتی مدار خنک‌کننده می‌تواند مؤثر باشد. برای جلوگیری از آسیب بیشتر، رانندگی را ادامه ندهید و سیستم را بررسی کنید. راهنمای علت بالا رفتن آمپر آب بعد از تصادف یا تعمیر جلو مسیر عیب‌یابی این مشکل را کامل‌تر توضیح می‌دهد.

آیا قطعه خم‌شده را می‌توان دوباره نصب کرد؟

به نوع و نقش قطعه بستگی دارد. درباره قطعات ایمنی یا سازه‌ای، تشخیص امکان تعمیر یا ضرورت تعویض باید توسط متخصص انجام شود.

جمع‌بندی

بررسی خودرو بعد از تصادف نباید به رنگ و پوسته سپر محدود شود. دیاق، سینی فن، رادیاتور، سینی زیر موتور، جلوبندی، چرخ‌ها، چراغ‌ها، سیم‌کشی و نقاط اتصال بدنه از بخش‌هایی هستند که ممکن است آسیب پنهان داشته باشند.

ابتدا نشانه‌های خطر مانند نشتی، مشکل ترمز، دمای غیرعادی یا آسیب چرخ را جدی بگیرید؛ سپس برای بررسی تخصصی اقدام کنید. اگر قطعه‌ای نیاز به تعویض داشت، مشخصات خودرو و قطعه قبلی را با صفحه محصول تطبیق دهید تا از خرید نسخه نامناسب جلوگیری شود.